Dịch vụ tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài thì trong thời đại toàn cầu hóa, việc những tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài xảy ra là điều không thể tránh khỏi. Nhiều tranh chấp có thể được giải quyết thông qua thương lượng, hòa giải. Tuy nhiên, lại có các vụ việc mang tính chất phức tạp hơn, cần phải giải quyết thông qua tòa án hoặc trọng tài để bảo vệ tốt nhất quyền, lợi ích hợp pháp của các bên. Vì vậy, các bên tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài nên nắm rõ về thẩm quyền, quy trình khởi kiện tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài. Dưới đây, Công ty Luật TNHH DANDWIN sẽ phân tích rõ hơn về các vấn đề liên quan đến dịch vụ tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài.
Tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài là gì?
Theo khoản 2 Điều 663 BLDS 2015 quy định quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài là quan hệ dân sự thuộc một trong các trường hợp sau đây:
“ 2. Quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài là quan hệ dân sự thuộc một trong các trường hợp sau đây:
a) Có ít nhất một trong các bên tham gia là cá nhân, pháp nhân nước ngoài;
b) Các bên tham gia đều là công dân Việt Nam, pháp nhân Việt Nam nhưng việc xác lập, thay đổi, thực hiện hoặc chấm dứt quan hệ đó xảy ra tại nước ngoài;
c) Các bên tham gia đều là công dân Việt Nam, pháp nhân Việt Nam nhưng đối tượng của quan hệ dân sự đó ở nước ngoài.”
Như vậy tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài là tranh chấp dân sự phát sinh giữa các bên trong quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài. Theo đó, yếu tố nước ngoài được xác định dựa vào các căn cứ sau:
- Chủ thể: Có ít nhất một trong các bên tham gia là cá nhân, pháp nhân nước ngoài
- Sự kiện pháp lý: Các bên tham gia đều là công dân Việt Nam, pháp nhân Việt Nam nhưng việc xác lập, thay đổi, thực hiện hoặc chấm dứt quan hệ đó xảy ra tại nước ngoài
- Đối tượng tranh chấp ở nước ngoài: Các bên tham gia đều là công dân Việt Nam, pháp nhân Việt Nam nhưng đối tượng của quan hệ dân sự đó ở nước ngoài.
Pháp luật áp dụng để giải quyết tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài
Căn cứ Điều 664 BLDS 2015 thì pháp luật áp dụng giải quyết tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài được xác định theo điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên hoặc luật Việt Nam.
Trường hợp điều ước quốc tế mà Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên hoặc luật Việt Nam có quy định các bên có quyền lựa chọn thì pháp luật áp dụng đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài được xác định theo lựa chọn của các bên.
Trường hợp không xác định được pháp luật áp dụng theo quy định trên thì pháp luật áp dụng là pháp luật của nước có mối liên hệ gắn bó nhất với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài đó.
Trường hợp không áp dụng pháp luật nước ngoài để giải quyết tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài
Căn cứ Điều 670 Bộ luật dân sự 2015, nếu pháp luật nước ngoài được dẫn chiếu bao gồm quy định về xác định pháp luật áp dụng và quy định về quyền, nghĩa vụ của các bên tham gia quan hệ dân sự thuộc một trong trường hợp sau đây sẽ không được áp dụng và pháp luật Việt Nam sẽ được áp dụng:
a) Hậu quả của việc áp dụng pháp luật nước ngoài trái với các nguyên tắc cơ bản của pháp luật Việt Nam;
b) Nội dung của pháp luật nước ngoài không xác định được mặc dù đã áp dụng các biện pháp cần thiết theo quy định của pháp luật tố tụng.
Khi pháp luật nước ngoài không được áp dụng để giải quyết tranh chấp thì pháp luật Việt Nam được áp dụng.
Thẩm quyền giải quyết tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài
Thẩm quyền giải quyết tranh chấp của cơ quan tài phán của một quốc gia phụ thuộc vào điều ước quốc tế mà quốc gia đó là thành viên và pháp luật tố tụng dân sự của quốc gia đó. Theo Điều 469 và Điều 470 BLTTDS 2015, có hai dạng thẩm quyền xét xử của Tòa án Việt Nam là thẩm quyền xét xử chung và thẩm quyền xét xử riêng biệt.
Thẩm quyền xét xử chung trong giải quyết tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài
Thẩm quyền xét xử chung là thẩm quyền mà tòa án nước này có thẩm quyền xét xử, nhưng tòa án nước khác cũng có thể có thẩm quyền xét xử tùy thuộc vào tư pháp quốc tế của quốc gia đó. Trường hợp này, các bên trong quan hệ dân sự hoàn toàn có quyền lựa chọn tòa án có thẩm quyền để giải quyết tranh chấp là tòa án của một trong hai quốc gia, hoặc tòa án của một quốc gia thứ ba.
Căn cứ Khoản 1 Điều 469 Bộ luật tố tụng dân sự Việt Nam 2015 có quy định về thẩm quyền giải quyết các vụ việc dân sự có yếu tố nước ngoài:
“1. Tòa án Việt Nam có thẩm quyền giải quyết các vụ việc dân sự có yếu tố nước ngoài trong những trường hợp sau đây:
a) Bị đơn là cá nhân cư trú, làm ăn, sinh sống lâu dài tại Việt Nam;
b) Bị đơn là cơ quan, tổ chức có trụ sở tại Việt Nam hoặc bị đơn là cơ quan, tổ chức có chi nhánh, văn phòng đại diện tại Việt Nam đối với các vụ việc liên quan đến hoạt động của chi nhánh, văn phòng đại diện của cơ quan, tổ chức đó tại Việt Nam;
c) Bị đơn có tài sản trên lãnh thổ Việt Nam;
d) Vụ việc ly hôn mà nguyên đơn hoặc bị đơn là công dân Việt Nam hoặc các đương sự là người nước ngoài cư trú, làm ăn, sinh sống lâu dài tại Việt Nam;
đ) Vụ việc về quan hệ dân sự mà việc xác lập, thay đổi, chấm dứt quan hệ đó xảy ra ở Việt Nam, đối tượng của quan hệ đó là tài sản trên lãnh thổ Việt Nam hoặc công việc được thực hiện trên lãnh thổ Việt Nam;
e) Vụ việc về quan hệ dân sự mà việc xác lập, thay đổi, chấm dứt quan hệ đó xảy ra ở ngoài lãnh thổ Việt Nam nhưng có liên quan đến quyền và nghĩa vụ của cơ quan, tổ chức, cá nhân Việt Nam hoặc có trụ sở, nơi cư trú tại Việt Nam.”
Thẩm quyền xét xử riêng biệt trong giải quyết tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài
Thẩm quyền xét xử riêng biệt là trường hợp chỉ có tòa án của một quốc gia mới có thẩm quyền xét xử đối với một số vụ án nhất định.
Tòa án Việt Nam có thẩm quyền giải quyết riêng biệt đối với những vụ tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài sau đây:
- Vụ án dân sự:
- Liên quan đến quyền tài sản là bất động sản trên lãnh thổ Việt Nam
- Ly hôn giữa công dân Việt Nam và người nước ngoài, người không quốc tịch cùng cư trú, làm ăn sinh sống lâu dài ở Việt Nam
- Đương sự được lựa chọn Tòa án Việt Nam để giải quyết theo pháp luật Việt Nam hoặc Điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên và các bên đồng ý lựa chọn Tòa án Việt Nam
Ví dụ: Khoản 3 Điều 18 Hiệp định tương trợ tư pháp Việt Nam – Trung Quốc
- Các yêu cầu như đối với vụ án dân sự mà không có tranh chấp
- Yêu cầu xác định sự kiện pháp lý xảy ra trên lãnh thổ Việt Nam
- Tuyên bố công dân Việt Nam, người nước ngoài cư trú tại Việt Nam mất tích, đã chết (trừ trường hợp có quy định khác trong Điều ước quốc tế)
Ví dụ: Khoản 2 Điều 470 Bộ luật tố tụng dân sự 2015
- Tuyên bố người nước ngoài cư trú tại Việt Nam bị hạn chế năng lực hành vi dân sự; Tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự nếu tuyên bố liên quan đến xác lập quyền, nghĩa vụ của họ ở Việt Nam
- Công nhận tài sản vô chủ trên lãnh thổ Việt Nam. công nhận quyền sở hữu của người quản lý tài sản vô chủ đó.
Trả lại đơn khởi kiện hoặc đình chỉ giải quyết
Việc trả lại đơn khởi kiện cho nguyên đơn sẽ chỉ được thực hiện khi vụ việc vẫn chỉ đang ở giai đoạn xem xét (chưa được tòa án thụ lý vụ án). Còn đối với đình chỉ giải quyết là khi đã được tòa án thụ lý.
Điều 472 cũng đã quy định rõ về các trường hợp trả lại đơn khởi kiện hoặc đình chỉ vụ án như sau:
“1. Tòa án Việt Nam phải trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu hoặc đình chỉ giải quyết vụ việc dân sự có yếu tố nước ngoài nếu vụ việc dân sự thuộc thẩm quyền chung của Tòa án Việt Nam nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây:
a) Các đương sự được thỏa thuận lựa chọn phương thức giải quyết tranh chấp theo quy định của pháp luật áp dụng đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài và đã lựa chọn Trọng tài hoặc Tòa án nước ngoài giải quyết vụ việc đó.
Trường hợp các bên thay đổi thỏa thuận lựa chọn Trọng tài hoặc Tòa án nước ngoài bằng thỏa thuận lựa chọn Tòa án Việt Nam hoặc thỏa thuận lựa chọn Trọng tài hoặc Tòa án nước ngoài bị vô hiệu hoặc không thể thực hiện được, hoặc Trọng tài hoặc Tòa án nước ngoài từ chối thụ lý đơn thì Tòa án Việt Nam vẫn có thẩm quyền giải quyết;
b) Vụ việc không thuộc thẩm quyền riêng biệt của Tòa án Việt Nam quy định tại Điều 470 của Bộ luật này và vụ việc thuộc thẩm quyền riêng biệt của Tòa án nước ngoài có liên quan;
c) Vụ việc không thuộc thẩm quyền riêng biệt của Tòa án Việt Nam quy định tại Điều 470 của Bộ luật này và đã được Trọng tài hoặc Tòa án nước ngoài thụ lý giải quyết;
d) Vụ việc đã được giải quyết bằng bản án, quyết định của Tòa án nước ngoài hoặc phán quyết của Trọng tài.
Trường hợp bản án, quyết định của Tòa án nước ngoài, phán quyết của Trọng tài nước ngoài không được Tòa án Việt Nam công nhận thì Tòa án Việt Nam vẫn có thẩm quyền giải quyết vụ việc đó;
đ) Bị đơn được hưởng quyền miễn trừ tư pháp.
Trường hợp trả lại đơn hoặc đình chỉ giải quyết vụ việc dân sự có yếu tố nước ngoài quy định tại khoản 1 Điều này thì tiền tạm ứng án phí, lệ phí được xử lý theo quy định của Bộ luật này.”
Hồ sơ cần chuẩn bị để khởi kiện tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài
Để khởi kiện tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài tại Việt Nam thì người khởi kiện phải chuẩn bị hồ sơ khởi kiện, bao gồm:
- Đơn khởi kiện có nội dung và hình thức tuân theo quy định tại Điều 189 Bộ luật tố tụng dân sự 2015. Đơn khởi kiện cần trình bày rõ nội dung vụ việc, những cá nhân tổ chức liên quan và yêu cầu khởi kiện để tòa án nghiên cứu, xem xét giải quyết.
- Chứng cứ chứng minh cho yêu cầu khởi kiện. Theo quy định tại Điều 94 Bộ luật tố tụng dân sự 2015, nguồn của chứng cứ bao gồm:
- Tài liệu đọc được, nghe được, nhìn được, dữ liệu điện tử;
- Vật chứng;
- Lời khai của đương sự.
- Lời khai của người làm chứng.
- Kết luận giám định.
- Biên bản ghi kết quả thẩm định tại chỗ.
- Kết quả định giá tài sản, thẩm định giá tài sản.
- Văn bản ghi nhận sự kiện, hành vi pháp lý do người có chức năng lập.
- Văn bản công chứng, chứng thực.
- Các nguồn khác mà pháp luật có quy định.
Đối với các tranh chấp dân sự khác nhau thì chúng ta có thể cung cấp cho tòa án những chứng cứ, tài liệu khác nhau:
- Giấy ủy quyền cho người khác thay mình thực hiện các thủ tục tố tụng tại tòa án.
- Đối với tranh chấp ly hôn, chúng ta có thể cung cấp: giấy chứng nhận đăng ký kết hôn, giấy xác nhận tình trạng hôn nhân, giấy khai sinh cả con, các chứng thư chứng minh tài sản chung.
- Đối với tranh chấp đất đai, những chứng cứ kèm theo có thể là: giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, bản đồ thửa đất, xác nhận của địa phương về tình trạng đất.
- Đối với tranh chấp di sản thừa kế: di chúc, sổ hộ khẩu chứng minh quan hệ với người để lại di sản.
- Ngoài ra các tranh chấp khác chúng ta có thể cung cấp các hợp đồng giao dịch đối với các tranh chấp liên quan đến giao dịch dân sự.
- Giấy tờ tùy thân của người khởi kiện: Chúng ta phải cung cấp cho tòa án giấy tờ tùy thân của người khởi kiện cũng như bản sao giấy tờ tùy thân của người bị kiện (nếu có), cùng với đó là những giấy tờ chứng minh mối quan hệ với những người có liên quan trong yêu cầu khởi kiện để tòa án xem xét về quyền khởi kiện để làm căn cứ giải quyết theo đúng quy định của pháp luật.
Dịch vụ về giải quyết tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài tại Công ty Luật TNHH DANDWIN
Với đội ngũ luật sư, chuyên gia pháp lý có kiến thức chuyên sâu, giàu kinh nghiệm, Công ty Luật TNHH DANDWIN có thể cung cấp tới khách hàng dịch vụ giải quyết những tranh chấp có nội dung chuyên sâu trong lĩnh vực hành chính.
Nội dung dịch vụ giải quyết tranh chấp dân sự luật sư có yếu tố nước ngoài của Công ty Luật TNHH DANDWIN bao gồm:
- Các tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài thường rất phức tạp, cần nhiều thời gian để giải quyết. Khi sử dụng Dịch vụ tố tụng của Luật An Nghiệp sẽ được hỗ trợ về những vấn đề sau:
- Tư vấn việc nộp đơn khởi kiện, đơn phản tố, đơn kháng cáo và các giấy tờ có liên quan;
- Tư vấn chuẩn bị hồ sơ khởi kiện tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài tại Việt Nam,
- Tư vấn các trường hợp tòa án Việt Nam có thẩm quyền giải quyết tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài,
- Tư vấn về cách giải quyết tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài có lợi cho khách hàng;
- Tư vấn giải quyết tranh chấp lao động có yếu tố nước ngoài;
- Tư vấn giải quyết tranh chấp di sản thừa kế có yếu tố nước ngoài, Tư vấn giải quyết vụ việc về hợp đồng có yếu tố nước ngoài;
- Đại diện ủy quyền tham gia tố tụng, bảo vệ quyền lợi ích hợp pháp;
LIÊN HỆ NGAY ĐỂ ĐƯỢC HỖ TRỢ
CÔNG TY LUẬT TNHH DANDWIN – DANDWIN LAW FIRM
Văn phòng tại Hà Nội: Số 18, Nguyễn Cơ Thạch, Nam Từ Liêm, Hà Nội
Văn phòng tại Hồ Chí Minh: Số 86/117, Trường Chinh, Tân Bình, Hồ Chí Minh
Hotline/zalo: 0989 000 171
Email: cskh@dandwin.com
" />
" />
" />
" />
" />
" />
